Giai đoạn 2021–2025 là thời điểm có nhiều thay đổi lớn về tổ chức hành chính và yêu cầu phát triển kinh tế địa phương. Trong bối cảnh đó, Sở Công Thương Đồng Nai đã chủ động tham mưu cho UBND tỉnh xây dựng, ban hành và hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm nhằm tạo khuôn khổ pháp lý thống nhất cho hoạt động khuyến công.

Nhiều văn bản quan trọng được ban hành như Quyết định 22/2023/QĐ-UBND quy chế quản lý kinh phí khuyến công, Quyết định 56/2023/QĐ-UBND quy trình xây dựng và tổ chức đề án, hay các nghị quyết quy định nội dung chi và mức chi trong hoạt động khuyến công. Các văn bản này giúp chuẩn hóa quy trình hỗ trợ, tạo điều kiện để doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận các chương trình, đồng thời giúp cơ quan quản lý triển khai hiệu quả nguồn lực công.

Song song đó, Sở Công Thương đã triển khai hiệu quả các chương trình phối hợp với Tỉnh đoàn, Hội Nông dân, Liên minh Hợp tác xã, Đài PT-TH… nhằm lan tỏa thông tin, tư vấn và hỗ trợ kỹ thuật đến từng cơ sở công nghiệp nông thôn (CNNT). Đặc biệt, mạng lưới 65 cộng tác viên khuyến công tại 11 huyện, thị xã, thành phố được duy trì trong giai đoạn 2022–2025 đã đóng vai trò “cánh tay nối dài” của Trung tâm Khuyến công, kịp thời hỗ trợ doanh nghiệp và nắm bắt nhu cầu thực tiễn của cơ sở.

Nhờ sự chuẩn hóa trong chỉ đạo và điều hành, các đề án khuyến công hàng năm được xây dựng sát thực tế, bám nhu cầu doanh nghiệp và phù hợp nguồn lực ngân sách địa phương.

Dấu ấn nổi bật: đổi mới công nghệ, phát triển sản phẩm, đẩy mạnh xúc tiến thương mại

Đổi mới công nghệ luôn là trọng tâm của chương trình khuyến công, nhất là trong bối cảnh doanh nghiệp phải đối mặt với áp lực cạnh tranh, yêu cầu tiêu chuẩn hóa và bài toán thiếu hụt lao động.

Giai đoạn 2021-2025, Đồng Nai đã hỗ trợ 37 cơ sở công nghiệp nông thôn đầu tư máy móc, thiết bị hiện đại trong các lĩnh vực chế biến hạt điều, gỗ, cơ khí, dệt sợi, thực phẩm và vật liệu xây dựng. Các đề án này không chỉ giúp doanh nghiệp tăng năng suất từ 15-40% mà còn cải thiện đáng kể chất lượng sản phẩm, giảm tổn thất nguyên liệu và đảm bảo an toàn lao động.

Ngoài nguồn lực địa phương, chương trình khuyến công quốc gia cũng tạo thêm cú hích quan trọng. Đặc biệt, đề án hỗ trợ phát triển ngành điều đã giúp 47 cơ sở đầu tư máy móc tiên tiến và xây dựng 03 mô hình trình diễn kỹ thuật, góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho ngành chế biến điều, đây là một trong những ngành chủ lực của vùng Đông Nam Bộ.

Đổi mới công nghệ được xem là tiền đề quan trọng để doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, mở rộng thị trường xuất khẩu và đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế. Đồng thời, hoạt động bình chọn sản phẩm CNNT tiêu biểu là điểm nhấn của chương trình trong giai đoạn này. Tính đến năm 2025, toàn tỉnh có: 154 lượt sản phẩm đạt cấp tỉnh, 47 lượt đạt cấp khu vực, 30 lượt đạt cấp quốc gia, đạt 100% chỉ tiêu giai đoạn. Đây là những sản phẩm đã có cải tiến rõ rệt về mẫu mã, bao bì, chất lượng và xây dựng được thị trường ổn định. Kết quả bình chọn cũng tạo điều kiện để các cơ sở được ưu tiên tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, hội chợ, sự kiện kết nối cung cầu, qua đó mở rộng kênh tiêu thụ.

Bên cạnh đó, trong 5 năm, tỉnh đã tổ chức tham gia 23 hội chợ triển lãm, hỗ trợ 22 gian hàng cho doanh nghiệp; đồng thời đầu tư 06 gian hàng trưng bày sản phẩm CNNT tiêu biểu, vượt 300% kế hoạch giai đoạn. Những gian hàng này được bố trí tại các vị trí trung tâm, giúp sản phẩm địa phương tiếp cận người tiêu dùng và hệ thống phân phối lớn, qua đó tăng khả năng ký kết hợp đồng và mở rộng thị trường.

Cùng với đó, công tác truyền thông được triển khai xuyên suốt với 131 chuyên mục truyền hình, 6.400 bản tin, 4.400 brochure, 15 hội thảo công nghệ và 20 lớp tập huấn cho gần 1.000 học viên. Đây là hoạt động giúp doanh nghiệp cập nhật thông tin thị trường, xu hướng công nghệ và nâng cao năng lực quản trị.

Tổng kinh phí thực hiện chương trình đạt 36.329,4 triệu đồng, vượt 106,7% kế hoạch; vốn đối ứng của cơ sở đạt 22.929,5 triệu đồng, vượt 115,9% chỉ tiêu – cho thấy sự chủ động và niềm tin của doanh nghiệp đối với chương trình.

Hiệu quả lan tỏa nhưng vẫn còn những thách thức

Giai đoạn 2021-2025, Chương trình khuyến công đã tạo ra tác động tích cực đối với phát triển công nghiệp nông thôn. Nhiều doanh nghiệp mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao năng lực quản lý, tạo thêm việc làm và cải thiện thu nhập cho người lao động. Các ngành nghề truyền thống được duy trì và phát triển theo hướng chuyên nghiệp hơn; cơ cấu kinh tế nông thôn chuyển dịch theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp - dịch vụ.

Tuy vậy, chương trình vẫn còn một số hạn chế như: một số hoạt động chưa đạt kế hoạch (sản xuất sạch hơn, cung cấp thông tin thị trường); nhiều đề án quy mô nhỏ, thiếu sức lan tỏa; nhân lực khuyến công tại cơ sở còn mỏng; quy định hướng dẫn từ Trung ương chưa đồng bộ, gây khó khăn trong xây dựng định mức kinh tế – kỹ thuật; một số cơ sở sản xuất còn e ngại đầu tư máy móc do biến động giá cả, chi phí sản xuất cao. Những hạn chế này đòi hỏi cần có giải pháp mạnh mẽ và đồng bộ hơn trong giai đoạn tới.