Đồng Nai là địa phương có số lượng cơ sở công nghiệp nông thôn (CNNT) tương đối lớn, thông qua chính sách khuyến công, thời gian qua Tỉnh đã hỗ trợ lực lượng này phát triển trên cơ sở phát huy nội lực và tận dụng tối đa các lợi thế sẵn có của địa phương.
Theo số liệu của Cục Thống kê Đồng Nai, số lượng cơ sở CNNT trên địa bàn tỉnh đến tháng 9 năm 2024 là 9.364 cơ sở. Trong đó, loại hình hộ kinh doanh chiếm 82,8%, còn lại là các doanh nghiệp nhỏ và vưa, hợp tác xã. Mặc dù số lượng cơ sở tương đối lớn nhưng giá trị sản xuất CNNT chỉ chiếm 9% trong tổng giá trị sản xuất công nghiệp toàn tỉnh. Vởi tỷ lệ hộ kinh doanh chiếm đa số, có thể thấy CNNT đang ở thế yếu so với các khu vực kinh tế khác và rất cần có sự hỗ trợ từ Nhà nước để tạo cú hích thúc đẩy phát triển theo hướng bền vững hơn.
Thời gian qua, để hỗ trợ CNNT, Tỉnh đã đẩy mạnh triển khai chính sách khuyến công theo Nghị định số 45/2012/NĐ-CP của Chính phủ để trợ giúp cơ sở CNNT đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực quản lý, xây dựng và phát triển thương hiệu ....Theo định hướng của Tỉnh, hoạt động khuyến công tập trung triển khai các nội dung ưu tiên hỗ trợ, phát huy lợi thế so sánh, thế mạnh về các nguồn lực tại mỗi địa phương như nguồn nguyên liệu, thị trường và lao động, hạn chế tối đa những nội dung không còn phù hợp với bối cảnh hiện nay. Các nội dung hỗ trợ được chọn lọc kỹ để đảm bảo có trọng tâm, trọng điểm, có tính lan tỏa nhằm tạo ra bước chuyển rõ rệt cho sự phát triển của CNNT trên địa bàn.
Hàng năm Tỉnh cân đối bố trí 6-7 tỷ đồng từ nguồn kinh phí sự nghiệp khuyến công để triển khai các đề án cấp tỉnh theo kế hoạch đã được UBND tỉnh phê duyệt, ngoài ra các địa phương cấp huyện cũng dành một phần kinh phí sự nghiệp kinh tế công thương để triển khai các hoạt động khuyến công cấp huyện. Với mức hỗ trợ theo quy định của Tỉnh bằng với mức hỗ trợ của khuyến công quốc gia, thậm chí có nội dung còn cao hơn cả mức hỗ trợ của hoạt động khuyến công quốc gia như mức thưởng sản phẩm CNNT tiêu biểu hay hỗ trợ đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp cho thấy Tỉnh rất quan tâm đến việc hỗ trợ phát triển CNNT thông qua chính sách khuyến công. Ngoài mức hỗ trợ theo quy định, mức kinh phí hỗ trợ ưu tiên bằng 1,3 lần đối với ngành nghề ưu tiên và 1,5 lần đối với địa bàn ưu tiên.
Cũng như nhiều địa phương khác, phần lớn cơ sở CNNT trên địa bàn tỉnh có qui mô nhỏ lẻ, thiếu nguồn lực, năng lực công nghệ còn tụt hậu, trình độ quản lý cũng cần phải cải thiện rất nhiều. Do vậy, thời gian qua, công tác khuyến công và các chủ trương chính sách của Chính phủ về phát triển CNNT luôn được UBND tỉnh quan tâm, chỉ đạo quyết liệt. Trên cơ sở quy định của Trung ương, UBND tỉnh đã ban hành chính sách khuyến công phù hợp với điều kiện thực tế của tỉnh nhà. Với vai trò là cơ quan giúp UBND tỉnh thực hiện chức năng quản lý nhà nước về hoạt động khuyến công, Sở Công Thương cũng đã chỉ đạo Trung tâm Khuyến công và Tư vấn Phát triển Công nghiệp tập trung triển khai nhiều hoạt động khuyến công thiết thực để hỗ trợ cơ sở sản xuất CNNT.
Qua thực tế triển khai công tác khuyến công, nhận thấy cơ sở CNNT rất quan tâm nguồn vốn hỗ trợ từ chương trình khuyến công. Mức kinh phí hỗ trợ từ chương trình khuyến công theo qui định đối với doanh nghiệp qui mô lớn không là gì nhưng với cơ sở CNNT qui mô nhỏ, yếu kém về nguồn lực lại phát huy hiệu quả một cách rõ rệt, đặc biệt là các cơ sở chế biến nông sản, thực phẩm, ngành công nghiệp hỗ trợ vốn có nhu cầu rất lớn về đầu tư công nghệ tiên tiến để chế biến sâu.
Điển hình như Công ty TNHH Thực Phẩm G.C (GC Food) hoạt động trong lĩnh vực chế biến nông sản thực phẩm có trụ sở tại huyện Trảng Bom vừa đạt Thương hiệu Quốc gia Việt Nam 2024 là một trong những doanh nghiệp thành công trong kinh doanh sau những hỗ trợ nhận được từ chương trình khuyến công. Hay Công ty TNHH Anh Ngĩa ANCL cũng ở huyện Trảng Bom đã mở rộng qui mô sản xuất với 03 nhà máy cơ khí chính xác được đầu tư bài bản, trong đó 02 nhà máy ở huyện Trảng Bom (Đồng Nai) và 01 nhà máy ở tỉnh Bắc Ninh.
Điểm mạnh của chính sách khuyến công là thông qua vốn mồi từ nguồn kinh phí hỗ trợ sẽ tạo động lực cho cơ sở CNNT mạnh dạn đầu tư sản xuất, đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường tiêu thụ. Từ việc tham gia chương trình khuyến công khuyến khích cơ sở CNNT nâng cao ý thức chấp hành các quy định của pháp luật về đầu tư sản xuất kinh doanh phù hợp với quy hoạch sử dụng dất, đảm bảo trật tự xây dụng, bảo vệ môi trường và phòng cháy chữa cháy theo quy định.
Theo ông Vũ Ngọc Tuấn Anh, Phó giám đốc Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp, vấn đề đặt ra là làm thế nào để cơ sở CNNT đều biết đến chính sách khuyến công và những lợi ích mà nhà nước mang lại cho họ để từ đó hưởng ứng và chủ động tham gia chương trình thì việc thực thi chính sách khuyến công sẽ thuận lợi và hiệu quả hơn rất nhiều so với cách làm mang nặng tính hành chính như hiện nay./.
